Katowice leżą w południowej Polsce, w centralnej części województwa śląskiego. Miasto znajduje się na Wyżynie Śląskiej, w sercu aglomeracji górnośląskiej — największego obszaru miejskiego w kraju.
Orientacja względem kierunków świata
Północ od centrum: dzielnice jak Brynów, Piotrowice-Ochojec i dalej Świerklaniec (gmina).
Południe od centrum: dzielnice Ligota-Panewniki, Zadole i Szopienice-Burowiec.
Wschód od centrum: Janów-Nikiszowiec, Szopienice, oraz dalej Siemianowice Śląskie.
Zachód od centrum: Załęże, Koszutka, Osiedle Paderewskiego-Muchowiec, a dalej Chorzów.
Główne osie komunikacyjne
Katowice mają kilka głównych ciągów drogowych i kolejowych:
Aleje Wojciecha Korfantego / Drogowa Trasa Średnicowa (DTŚ) — wschód-zachód przez centrum; najważniejsza trasa tranzytowa w aglomeracji.
Autostrada A4 — przebiega na południe od śródmieścia (Łącznik z Katowicami przez węzły drogowe), łączy Kraków–Katowice–Wrocław.
DK79 i DK81 — drogi łączące Katowice z miastami regionu (DK81 kieruje się na Mikołów i Bielsko-Białą).
Linie kolejowe: główny dworzec Katowice PKP w centrum łączy miasto z Warszawą, Krakowem, Wrocławiem, Olsztynem oraz z miastami zagranicznymi.
Centrum i najważniejsze punkty orientacyjne
Serce Katowic to Rynek miejskiej siatki ulic – reprezentacyjny obszar z kamienicami, restauracjami i fontannami.
Blisko Rynku znajdują się:
Urząd Miasta Katowice
Galeria Katowicka (duże centrum handlowe obok dworca PKP)
Dworzec kolejowy Katowice PKP
Kilka kroków na północ od Rynku znajduje się:
Plac Miarki oraz historyczna część tzw. Śródmieście.
Duże kompleksy i tereny rekreacyjne
Dolina Trzech Stawów – duży park rekreacyjny z kilkoma stawami, na południowy zachód od centrum.
Park Śląski – ogromna zielona przestrzeń tuż przy granicy Katowic i Chorzowa (choć formalnie większość parku jest w Chorzowie).
Lasek Murckowski / Las Murckowski – zieleń na południowym krańcu miasta.
Charakterystyczne dzielnice i obszary
Nikiszowiec / Janów – historyczna zabudowa robotnicza na wschód od centrum, wyjątkowy klimat i architektura ceglana.
Brynów / Ligota-Panewniki – dzielnice mieszkalne z terenami zielonymi i osiedlami willowymi oraz mieszkaniowymi.
Osiedle Paderewskiego-Muchowiec – obszar z terenami rekreacyjnymi i stawami, na zachodzie.
„Mapa w liczbach”
Powierzchnia miasta: ~164 km²
Liczba mieszkańców: ok. 280–290 tys.
Poziomy wysokości: od ok. 260 do 350 m n.p.m. — miasto leży na wyżynnym terenie, z łagodnymi wzniesieniami w południowych i północnych dzielnicach.
Jak poruszać się po Katowicach — orientacyjna siatka
Północ–Południe: ulice główne i tramwaje prowadzą z Załęża → Centrum → Brynowa → Piotrowic.
Wschód–Zachód: trasa DTŚ / Aleje Korfantego → Janów / Nikiszowiec na wschodzie oraz Koszutka / Os. Paderewskiego na zachodzie.
Komunikacja zbiorowa: tramwaje i autobusy łączą wszystkie wymienione dzielnice z centrum i zewnętrznymi granicami miasta.
Katowice to centrum komunikacyjne i gospodarcze Górnego Śląska, z jasnym podziałem przestrzennym:
centrum (Rynek + okolice PKP),
strefy mieszkalne na północ, południe, wschód i zachód,
duże tereny zielone i rekreacyjne,
sprawna sieć drogowa i kolejowa.
Dzięki opisowi możesz sobie wyobrazić, jak miasto „leży” w przestrzeni — co jest na północ, co na południe, jakie dzielnice są charakterystyczne i gdzie znajdują się najważniejsze punkty.
